Casa di Ricomanjaro

Hij vraagt een beetje geduld. Maar dan heb je ook een superplaat in je oren. De eerste paar draaibeurten valt ie tegen. Als je niet goed luistert, denk je zelfs dat je het allemaal al wel eens gehoord hebt. Is het niet op AEnima, dan is het wel op het in 2001 verschenen Lateralus. Niets, maar dan ook niets is echter minder waar.

Neem nou jongste bandlid Justin Chancellor, overigens al sinds half jaren negentig van de partij. Zelden hoorde je een bassist zo’n volle melodische basis neerleggen bij zo’n directe groove. Zo zwaar en toch zo lichtvoetig gespeeld. Gitaar hoeft nauwelijks iets te doen. En heeft dus alle ruimte om subtiel te variëren met het geluid en het ritmische Leitmotiv dat Chancellor en Danny Carey neerleggen van fraaie randjes te voorzien. Alle ruimte om dit te versterken en te vervolmaken. Maar de bassist regelt de boel. Hij en Carey vormen met afstand de meest inventieve tweemansritmesectie op aarde.

Naarmate Tool ouder wordt, gaat ze wel steeds meer lijken op een kruising van Pink Floyd en een metalen King Crimson. Maar dan wel steevast met een uniek geluid, het rijpe Toolgeluid. Het geluid van complexe, maar toegankelijk geproduceerde drumpartijen, percussie van uiteenlopend pluimage. Het geluid van stekelig, maar ook oerstrak bas- en gitaarwerk, gevarieerd versterkt en geprocessed. Van mooie dissonanten, van slimme tegendraadse harmonieën en ritmes. Het geluid van woede en hoop, rust en ongeremde agressie. En op dit album ook het geluid van rouwverwerking (Wings For Marie). Tienduizend dagen duurde het ziekbed van de moeder van zanger Maynard James Keenan.

Het nieuwe 10,000 Days is een diamant. Fijn geslepen maar onder een hardnekkige laag stof. En na elke draaibeurt slijt er wat van dat stof vanaf. Gaat hij steeds meer glimmen. En uiteindelijk schittert hij zo fel dat je verblind raakt. Zo verblind dat je alleen nog maar meer van dit gezelschap wil horen en nu al niet kunt wachten op de opvolger.

10,000 Days opent groovy en hakkend met het snel vervreemdende Vicarious. Het is meteen een van de hoogtepunten van de plaat en komt binnen als een doelpunt in de eerste minuut van de tweede helft. Heen en weer slingerend tussen ingehouden, slepende passages, wilde maar nimmer chaotische erupties, hoekige en toch uitermate soepele wendingen en zang zo dwingend als een dominee, laat het album je daarna keer op keer versteld staan. Van zoveel expressie, zoveel muzikaal vakmanschap en zoveel zeggingskracht. Tel daar de kristalheldere, open productie bij op en je begrijpt dat het vechten tegen de bierkaai wordt om dit jaar een betere plaat te maken.

Overigens zag ik zelden een cd met zulk origineel artwork. Bedacht door gitarist Adam Jones. Wie dit album uitsluitend downloadt is gek. Het omslag en de door de 3D-bril te bekijken afbeeldingen in het boekje doen qua uitvoering -en qua diepte:-)- niet onder voor de elf supersongs. Dit is geen kunst meer, dit is Überkunst.